ડચ તત્વચિંતક સ્પિનોઝા (ઇ.સ.૧૬૩૨-૧૬૭૭)

સ્પિનોઝાનું ધર સ્પિનોઝાનો અભ્યાસ ખંડSippppp
Photographs from http://en.wikipedia.org/wiki/Baruch_Spinoza

ધર્મ વિરૂધ્ધનાં તેમનાં ક્રાંતિકારી વિચારોને કારણે એ વ્યક્ત ન કરવા માટે ધર્મગુરૂઓએ તેને એ વખતે વાર્ષિક ૫૦૦ ડોલરની લાલચ આપી હતી. તે ન સ્વીકારતા તેને નાત બહાર મૂકવામાં આવ્યો ત્યારે તેની ઉંમર ૨૪ વર્ષની હતી.

તેનાં પિતાનું મૃત્યુ પામતા તેની બધી મિલ્કત તેની બહેને પચાવી પાડેલ. એ બદલ સ્પિનોઝા અદાલતમાં ગયેલ. કેસ જીતી જતા તેને તેની મિલ્કત પુન:પ્રાપ્ત થયેલ. તેણે તરત જ એ મિલ્કત ફરી તેની બહેનને આપી દીધેલ અને કહેલ કે તેણે આ કેસ મિલ્કત માટે નહિ પરંતુ ન્યાયની સ્થાપના અને પ્રતિષ્ઠા માટે કર્યો હતો.

પોતાની ગરીબ સ્થિતી વખતે રાજા લૂઇ ૧૪માંએ તેને મોટી રકમનાં સાલિયાણાની ઓફર એ શરત સાથે કરી હતી કે તે પોતાનું આગામી પુસ્તક એને અર્પણ કરે. જેનો અસ્વીકાર કરતાં તેણે કહેલ કે જેને માટે મને આદર કે પ્રશંસા નથી એની ખુશામત પ્રમાણિકપણે હું કરી શકું નહિ.

એમનાં વિચારો…

આત્મ સંરક્ષણની ભાવના માનવીનાં તમામ વર્તનને નિયંત્રીત કરે છે.

માનવી તેની બૌધિક સમજ દ્રારા જ મુક્ત થઇ શકે છે.

બૌધિક શ્રેષ્ઠતા પ્રાપ્ત કરવા માટે દેહદમન એ નરી મૂર્ખતા છે.

જ્યારે માનવી પોતાનાં આવેગોનો શિકાર બને છે ત્યારે તે પોતાનો માલિક રહેતો નથી પરંતુ ભાગ્યાધીન બને છે, અને તેટલા પૂરતુ તેનાં માટે શું શ્રેયકર છે તે જોવા છતાં જે ખરાબ છે તેને અનુસરવાની તેને ફરજ પડે છે.

Advertisements

પ્રતિસાદ આપો

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / બદલો )

Connecting to %s